Elk beroep wordt gekenmerkt door een combinatie van talent (aanleg) en wens (motivatie). Talent is voor elk beroep noodzakelijk, de wens ook. Talent uit zich door behoefte ergens mee bezig te willen zijn. Voor veel jongeren betekent dat dit ook de wens is, maar dat is niet zo.

Bij het ene beroep kan jij kennis maken door een cursus te volgen en ook een voorbereidende vakstudie volgen (vooropleiding), bij de andere niet. Dat is de reden waarom er zoveel uitval is in de propedeuse aan de opleidingen na de Middelbare School. Als jij niet weet waar jij aan begint, kan het erg tegenvallen. In de uitvoerende podiumkunsten is een langdurige voorbereidende ontwikkeling vereist. Wij zijn wat dat betreft net sporters. Het grote verschil is dat wij pas na de professionele Opleiding het werkveld (arbeidsmarkt) betreden en dus later pieken dan sporters.

De overeenkomst met sporters is dat wij door vele selecties gaan. x93Selectie aan de poortx94 betekent een toelatingsexamen om aangenomen te worden voor een opleiding. Dan moet jij bewijzen dat jij talent hebt voor dit vakgebied, dat jouw talent op het vereiste minimumniveau is ontwikkeld en dat jij kunt doorgroeien naar het professionele niveau. Het volgen van voorbereidende lessen en zelfstudie gebeurt dus grotendeels tijdens de jaren dat jij op de Middelbare School zit. Sterker nog, jij moet in het eindexamenjaar of uiterlijk xe9xe9n jaar later het vereiste minimumniveau hebben bereikt. Zo niet, dan blijft dit een hobby.

Dat is al met al een zeer zware belasting, die geen enkele student Medicijnen, Rechten, Business, Economie, enz. heeft doorlopen. Terwijl zij zich nog aan het orixebnteren zijn tijdens de laatste jaren van de Middelbare School, zijn wij al gefocust bezig met het toelatingsexamen. Om die reden is een goede en serieuze Vooropleiding van groot belang. Zelfs dan is er nog steeds een enorme grotere groep gexefnteresseerden dan studieplaatsen.

De reden hiervoor is niet omdat er geen werk is, wat men aan de HBO Kunstopleidingen snel zegt, maar omdat al die instituten een quotum opgelegd hebben gekregen. Geen xe9xe9n Conservatorium, Dansacademie of Theaterschool mag meer studenten aannemen dan men heeft. Daarbij komt nog dat als een eigen student een Master studie wil volgen, deze voorrang krijgt boven nieuwe studenten. Dat betekent letterlijk dat de kans te worden aangenomen wordt bexefnvloed door meer factoren dan jij kunt zien.

Voor elk beroep is een vakstudie c.q. professionele Opleiding wel noodzakelijk. Natuurlijk zijn er uitzonderingen die breed uitgemeten in de bladen en kranten staan beschreven. De Nederlandse media houden nu eenmaal meer van uitzonderingen dan van wat normaal is. Wie zonder professionele Opleiding het musicalvak inrolt, krijgt de heldenstatus. Dat is wel anders bij een medicus en jurist. Die kunnen het vak niet inrollen, daar zorgen de Beroepsverenigingen wel voor. Het is zelfs strafbaar zodra jij je voordoet als medicus terwijl jij dat niet bent. Laat duidelijk zijn dat in het musicalvak een uitzondering altijd werd gemaakt, wordt gemaakt en zal worden gemaakt, maar nooit de standaard was, is of zal zijn.

In musical is het verschil tussen realiteit en beeldvorming daardoor een grote uitdaging.

Er is nu een generatie die niet beter weet dan dat er musical is. Jij waarschijnlijk ook. Geboren na 1987, toen de musical CATS in Koninklijk Theater Carrxe9 werd uitgevoerd, studeert nu, stapt over of gaat een tweede studie volgen. Als derde arbeidsmarkt voor musical performers (uitvoerders) binnen de Europese Unie en vierde in de wereld doet Nederland het goed binnen musical, maar de markt lijkt verzadigd. Doorgroei van dit werkveld is alleen mogelijk na een professionaliseringsslag zoals door het huidige kabinet van de Kunst- & Cultuursector wordt gexebist.

De beeldvorming van musical in Nederland wordt beheerst door de producenten van musicals, die zich theaterproducenten noemen. Dat zijn ondernemingen die actief zijn in de wereld van het Entertainment, Events en Televisie en staan buiten de Kunstwereld, daarom worden zij x93vrije producentenx94 genoemd. Het woord x93vrijx94 staat oorspronkelijk voor x93zonder subsidiex94. In de praktijk betekent x93vrijx94 ook dat men zich niets aantrekt van de geschreven en ongeschreven wetten en regels die binnen de Kunstwereld gelden. Men crexebert zo een enorm spanningsveld, zorgt daarmee voor onduidelijkheid en brengt daardoor onrust te weeg.

De theaterproducenten denken bij een musical performer in termen van artiesten, maar vinden sinds kort dat musical bij de podiumkunsten hoort. Een vreemde redenatie, want een musical performer is minimaal op HBO niveau afgestudeerd en een artiest niet. Als jij een carrixe8re in musical ambieert en dat beroep in wilt door er voor te gaan studeren, moet jij je bewust zijn van dat spanningsveld. Dat zal in de toekomst verdwijnen, maar nu is het er nog. Daarom is het belangrijk de informatie die op jou afkomt te filteren en niet voor waarheid aan te nemen. Als jij dat niet kunt, vraag jouw ouders en leraren dan om raad.

Ook een onderdeel van de x93selectie aan de poortx94 is het verschil tussen de Podium Kunsten en de Entertainment & Event sector. Wij gaan er van uit dat jij na een meerjarige voorbereiding weet wat het verschil is tussen zuiver en niet zuiver (of vals) zingen, tussen geloofwaardig acteren en (net) niet, tussen dansen en bewegen op muziek. Misschien kan jij dat nog niet zo goed uitleggen, dat hoeft ook niet, maar je ziet en hoort het wel. Houd die gedachte even vast.

Als jij dit leest denk jij misschien wel: x93oops!x94 Whatx92s happening? Nou, dat dachten wij vroeger ook, maar laten wij deze boodschap even relativeren. Altijd nuttig. Als jij serieus bent in jouw wens een professionele Musicalopleiding te volgen, dan heb jij al een aantal jaren les gevolgd. Dan behoor jij bij de beste leerlingen in jouw groep van de Cursus aan de amateur Muziekschool, Dansschool, Jeugdtheaterschool of Musicalschool. Dat ben jij niet zo maar, waarschijnlijk oefen jij thuis elke dag en ben jij fanatieker dan de andere leerlingen. Meer gemotiveerd zegt men dan, maar waarschijnlijk meer getalenteerd. Jij ziet en hoort na een aantal jaren les of een andere leerling het goed doet, of niet.

Jij mag niet oordelen, iedereen heeft recht op een hobby, maar jij ziet en hoort het verschil. Op dat moment is het ook goed om naar een Vooropleiding te gaan. Dan kom jij in een klas met andere gemotiveerde leerlingen met een vergelijkend niveau en leer jij meer en gerichter bij. Nadeel is dat jij dan ineens niet meer de beste leerling bent, maar misschien is dat ook wel een voordeel.

Terug naar jouw wens een professionele Musicalopleiding te volgen.

Waarom hier een beeld van het beroep wordt geschetst, is omdat jij nu voor een belangrijke keuze staat. Een vakstudie c.q. professionele Opleiding als in de podiumkunsten staat bekend als zwaar. Niet omdat het niet leuk is, want wat is er tenslotte leuker dan de hele dag bezig zijn met wat jij het liefste doet? Nee, dat is niet de reden. Wel omdat jij vanaf dat moment elke dag van de week de hele dag bezig bent met die studie. Laten wij eerlijk zijn, dat kan niet iedereen opbrengen.

Waarom niet?

Daar zijn vele redenen voor. Ieder mens is uniek. Er zijn daarom unieke redenen waarom de xe9xe9n dat wel kan en de ander niet. Toch speelt hier de beeldvorming een grote rol. Door de nonchalante houding van de meeste musicalsterren lijkt het alsof niemand moeite doet, alleen maar naar parties gaat, thuis niet studeert en al helemaal geen Opleiding heeft gevolgd. Dat lijkt inderdaad zo, maar alleen omdat jij die verhalen in de bladen leest en hoort. De showprogrammax92s op televisie hepen daar ook bij en ja, de theaterproducenten hebben het constant over artiesten. Dat versterkt het beeld dat een professionele Opleiding op HBO niveau of hoger misschien wel overbodig is. Er zijn toch MBO Artiestenopleidingen?

Jouw ouders hebben misschien hetzelfde beeld van dit beroep en zullen niet al te vrolijk zijn dat jij dit vak in wilt. De meeste musical performers hebben echter wel degelijk een professionele Opleiding gevolgd en studeren thuis elke dag om in conditie te blijven. Nu komt het er op aan dat jij ziet dat musical pas sinds 1987 in Nederland is. In 1995 is de eerste HBO Musicalopleiding gestart, de laatste in 2003. In 2004 is de eerste MBO Artiestenopleiding gestart.

Besef goed dat het HBO en het MBO niet met elkaar zijn te vergelijken. Met een HBO Musicalopleiding wordt jij podiumkunstenaar, met een MBO Artiestenopleiding wordt jij artiest/entertainer. Het diploma MBO-4 geeft officieel toegang tot het 1^e studiejaar aan het HBO, maar in de praktijk blijkt dat erg weinig MBOx92ers naar het HBO gaan en dat de meeste de propedeuse niet halen. Niet vreemd natuurlijk, maar de uitleg van de reden is een ander verhaal.

Laat je dus niets wijsmaken, zeker niet door de beeldvorming. Met het diploma HAVO ga jij niet naar het MBO. Dan kom jij in een klas met VMBOx92ers. Dat is niet logisch en ook onnodig. Het diploma HAVO geeft toegang tot het HBO. Met een diploma VWO ga jij al helemaal niet naar het MBO. Menig ouder vindt het al niet prettig dat jij daarmee naar het HBO gaat, want jij kunt er ook mee naar de Universiteit.

Wordt jij afgewezen bij de Toelatingsexamens voor een HBO Musicalopleiding, treur dan niet te lang. Jij bent echt niet de enige. Voor de elk jaar 1.000 kandidaten zijn er maar 80 studieplaatsen. Besef dat jij er dus meer voor moet doen om te worden aangenomen. Het ligt echt niet aan jouw oorbellen of schoenen, ook niet aan de kleur van jouw haren of ogen. Blijf rationeel en ga naar een gedegen Vooropleiding waar men jou helpt het jaar daarna wxe9l te worden aangenomen.

Wees dus wijs en stel een goede argumentatie op. Niet alleen om jouw ouders te overtuigen, misschien is dat niet nodig, vaak wel overigens, maar ook om een heldere keuze te maken. Een goede amateur werkt als artiest in de Eventsector, een geschoolde musical performer als podiumkunstenaar in het theater. Het niveauverschil is enorm! Wat wil jij?

Belangrijk is dat jij kijkt naar de jaartallen: 1987 x96 1995 x96 2004 x96 2011 (nu). Wat valt jou dan op?

Nu naar de vraag die ook jouw ouders zullen stellen: kan jij een carrixe8re opbouwen in musical? Weer is het belangrijk te kijken naar die jaartallen. In welk jaar studeer jij af aan een professionele Musicalopleiding? 2014 of 2015? In welk jaar wordt jij 40? 2032 of 2033? Kan jij het je indenken dat het vakgebied van musical dan is veranderd? Meer als in de UK en USA is en niet zoals het nu is? Dat het om kwaliteit gaat en niet om populariteit? Dat musical een onderdeel is van de podiumkunsten xe9n het entertainment en niet alleen van entertainment?

Moeilijke vragen, maar bedoeld om jouw motivatie te helpen.

Het is ideaal om een professionele Musicalopleiding in fulltime te volgen. Dan kan jij met een maximale focus studeren en bereik jij het hoogst haalbare niveau. Dat is xe9xe9n van de redenen waarom er in de UK en USA een veel hoger niveau in musical is dan in Nederland. Aan de andere kant is het juist in de UK en USA mogelijk een professionele Musicalopleiding in parttime te volgen. Aan Broadway Academy hebben wij besloten beide varianten aan te bieden.

Er is meer.

Musical wordt gekenmerkt door typecasting. Wat doe jij als jouw type niet wordt gevraagd? Dan heb jij (minimaal) xe9xe9n seizoen geen werk in een musical, maar wat doe jij dan? Heb jij je voorbereid op die realiteit van het beroep?

Wij wel.

Om die reden bieden wij aan Broadway Academy de mogelijkheid een professionele Musicalopleiding te volgen in Performing (uitvoerder) xe9n Teaching (leraar/docent). Sterker nog, als jij niet wilt kiezen kan jij voor beide studeren. Dat noemen wij de Professionele Musicalopleiding van de Toekomst. Een onderdeel van Teaching is Directing (regisseur), waarin jij leert hoe jij een musicalvereniging leidt. Les geven en regisseren zijn waardevolle (extra) inkomstenbronnen die jou kunnen helpen een stabiele carrixe8re op te bouwen.

Ik ben in 1961 geboren en word dit jaar 50. Als ik nu 18 jaar zou zijn en talent voor musical zou hebben, zou ik dezelfde Opleidingen volgen als ik heb gevolgd: uitvoerend diploma (performer) plus pedagogische acte c.q. eerstegraads onderwijsbevoegdheid (docent) en directie (dirigent). Ik ben ook een componist/arrangeur en tekstschrijver, waar ik veel werk voor had direct na mijn afstuderen. Alles wat ik toen als musicus deed, was als freelancer (concerten; opnamen voor radio, televisie, LP & CD). Daarnaast had ik een kleine betrekking aan een Muziekschool (2 uur per week) en was ik dirigent van meerdere muziekverenigingen.

Toen ik aan het conservatorium studeerde was er nog geen sprake van professioneel musical in Nederland. Exe9n jaar na mijn eindexamen kwam de musical CATS (1987) en won ik de auditie. Wij kregen toen een contract voor drie maanden, net als in 1988. Ik heb dus altijd meerdere inkomstenbronnen gehad, net als de meeste van mijn collegae.

Sinds 1987 is musical enorm gegroeid in Nederland, Belgixeb en Duitsland en het einde van die groei is nog niet in zicht. Er zijn zelfs kansen voor werk in musical in de andere Europese landen. Wat ik daarom nu anders zou doen, is direct een eigen musicalschool starten en les geven aan kinderen en jonge teenagers. Ik zou dat zo organiseren dat ik altijd werk in een musical kan aannemen.

Om die reden bieden wij aan Broadway Academy de studenten voor Teaching de kans dat tijdens de studie al te doen. Jouw eigen musicalschool opzetten onder onze begeleiding. Met al onze ervaring, die wij aan jou doorgeven. Jij leert dan ook de zakelijke kant van de school, oftewel de Business. Jij hebt dan jouw eigen praktijk, net als een huisarts en een advocaat, alleen al tijdens jouw studie. Met wat jij daarmee verdient kan jij wellicht (een gedeelte van) de Opleiding zelf betalen. Klinkt ineens anders, toch?

Zodra jij als musical performer op het podium doorbreekt heb jij jouw musicalschool achter de hand voor later, maar jij kunt deze dan ook verkopen. Als jij niet doorbreekt, maak jij van jouw musicalschool de basis van jouw inkomen. Sowieso ben jij dan actief in de musicalbizz.

Nadenkertje?

Stanley E. van Wel M.M. - Directeur

NIEMAND GOED GENOEG VOOR WILLEM NIJHOLT ACADEMIE?

Op vrijdag d.d. 12 juni 2009 werd ik gebeld door de redactie van RTL4 Editie NL. De vraag was een reactie te geven op de situatie die is ontstaan op de Willem Nijholt Academie te Hengelo. Daar zijn namelijk alle kandidaten afgewezen. Men vroeg naar de reden. Mijn reactie was natuurlijk dat men dat aan Willem Nijholt zelf dient te vragen. Zijn school, zijn beslissing. Men vroeg daarom om een tweede mening, enigszins van buiten. Van het 15 minuten durende interview zijn op televisie slechts enkele momenten uitgezonden. Langs deze weg het gemiste verhaal.

Het Nederlandse onderwijssysteem kent opleidingen in de uitvoerende podiumkunsten aan de conservatoria, dansacademies en theaterscholen. De opleiding tot musical performer is er xe9xe9n van. Deze worden gegeven aan het Hoger Beroeps Onderwijs/HBO. Met de invoering van de opleidingen tot artiest aan het Middelbaar Beroeps Onderwijs/MBO zijn de problemen ontstaan. Twee van de drie grootste zal ik hier benoemen en toelichten:

1) het Nederlandse onderwijssysteem an sich

2) de ervaren podiumkunstenaar gaat les geven

HET NEDERLANDSE ONDERWIJSSYSTEEM AN SICH

De eerste lijn is het Basis (of primair) Onderwijs/BO. Deze wordt aan de Basis School gegeven en is in principe voor iedereen gelijk. De tweede lijn is het Middelbaar (of secundair) Onderwijs/MO. Deze wordt aan de Middelbare School gegeven en kent drie richtingen: Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs/VWO, Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs/HAVO en Voorbereidend Middelbaar Beroeps Onderwijs/VMBO. De opdracht van elk van deze richtingen is het voorbereiden op een vervolgstudie aan het Hoger Onderwijs/HO (of tertiair) of Middelbaar Beroeps Onderwijs/MBO (of secundair). Hier wordt het specifieke talent van de leerling verder ontdekt en ontwikkelt. De wetenschappelijk c.q. professioneel vormende training en ontwikkeling is de taak van de derde lijn van onderwijs.

De gebruikelijk doorstroming verloopt als volgt: met het diploma VWO gaat men naar de Universiteit, met het diploma HAVO gaat men naar het HBO en met het diploma VMBO gaat men naar het MBO. Logisch en duidelijk, behalve in de kunstopleidingen.

Wil jij naar een Conservatorium, Dansacademie of Theaterschool, dan ga jij naar het HBO. Aan de universiteiten in Nederland zijn er alleen wetenschappelijke studies in de Kunsten en geen uitvoerende. Met een diploma van de HAVO is dit een logische stap, met een diploma VWO heeft men overwaarde. Met een diploma van het VMBO is dit onmogelijk.

Er zijn uitzonderingen gemaakt. In de jaren dat er nog een MAVO bestond, werd de mogelijkheid geboden naar het HBO te kunnen gaan. Deze uitzondering werd met name toegepast door de dansacademies. De reden was dat er in het schoolsysteem in het algemeen geen of weinig begrip was voor de fysieke intelligentie (FQ). De intellectuele intelligentie (IQ) domineerde alles. Voor dansers en sporters geldt een andere balans tussen deze twee.

Enkele jaren geleden kwam de hervorming op het Nederlandse onderwijssysteem tot stand. Het VMBO deed haar intrede en het MBO kreeg meer mogelijkheden. Exe9n er van is de mogelijkheid voor opleidingen in de kunstsector. Dat heeft tot vele protesten geleid. De reden is het verschil in eindresultaat, het niveau van uitstroom. Elk diploma MBO moet namelijk toegang geven tot de arbeidsmarkt. Daar wringt de schoen, want de functieomschrijvingen binnen de uitvoerende podiumkunsten zijn allen gebaseerd op competenties die een diploma HBO vereisen. In een hoog tempo werden nieuwe beroepen bedacht en ook niveaux92s binnen bestaande beroepen. Uiteindelijk heeft men gekozen voor een andere benaming: opleiding tot artiest. Een diploma MBO geeft ook toegang tot een vervolgopleiding aan het HBO. Daar wringt de schoen voor de tweede keer.

WAAR GAAT HET MIS?

Toegang tot de opleidingen in de uitvoerende podiumkunsten aan het HBO is dus mogelijk met een diploma VWO, HAVO en/of MBO. Na een studie van drie of vier jaar is men dan gereed voor de arbeidsmarkt c.q. het werkveld. Om toegelaten te worden tot deze opleidingen dient men een toelatingsexamen af te leggen (sommige scholen noemen dit abusievelijk een auditie). Daar zijn duidelijk beschreven toelatingseisen voor, die gaan over het minimum bereikte niveau van de kandidaat student. In de basis kijkt men naar de aanwezigheid van talent, het niveau van ontwikkeling en maakt men ene inschatting of deze tot professioneel niveau ontwikkelbaar is. Voor de goede orde: dit zijn universele uitgangspunten.

Omdat een opleiding aan het MBO uit moet komen op het niveau van toelating aan het HBO, is het verschil duidelijk. De opleiding tot artiest duurt vier jaar. Daardoor zijn de toelatingseisen vier jaar van ontwikkeling onder die van het toelatingsniveau aan het HBO. Hier is al jaren duidelijkheid over. Aan de muziekscholen in Nederland worden er vier diplomax92s afgegeven. Het niveau van toelating tot het HBO is het D-diploma, het hoogst haalbare. Vier jaar van ontwikkeling daar onder staat het B-diploma.

MUSICALONDERWIJS EN HET WIEL OPNIEUW UITVINDEN

Een vaak gehoorde opmerking is: waar de eisen van het werkveld gebaseerd zijn op duidelijkheid, worden de opleidingen van zelf in die richting gebracht. Een grote misvatting. De structuur binnen het werkveld van de uitvoerende podiumkunsten is duidelijk. De symphonie orkesten, opera-, toneel- en dansgezelschappen kennen vaste aanstellingen, men werkt daar veelal in full-time. Het werkveld van de jazz muziek is van oudsher gebaseerd op free-lance opdrachten. In de loop der jaren zijn er big bands gekomen die vanwege hun succes voor een stabiele werkomgeving zorgen, maar wel in part-time. Vergelijkbaar zijn de vele rock-bands, kleinere dans- en toneelgezelschappen. Toch is het onderwijs in al deze stromingen zeer gestructureerd.

Musical zit er tussen in. Aan de ene kant functioneert de musical performer als een free-lancer, aan de andere kant zijn de contracten grotendeels in full-time. De werkgelegenheid is letterlijk afhankelijk van de show, waar altijd auditie voor moet worden gedaan. Een uitnodiging voor een auditie bij een symphonie orkest zal men zonder het juiste diploma niet krijgen. Voor een musical is dat anders. Het vak vereist een niveau dat enkel kan worden bereikt met een opleiding op (minimaal) HBO-niveau, maar bij audities kom je iedereen van elk niveau tegen. Dat is moeilijk uit te leggen aan jongeren met ambitie. Zij hebben altijd haast om op dat podium te komen. Leren presteren wordt vol ongeduld bejegend. Daar wringt de schoen voor de derde keer.

Tijd voor stilte.

In een werkomgeving zoals in musical, is het essentieel dat men een gedegen opleiding heeft afgerond. Talent dient ontwikkelt te worden en discipline is niet aangeboren. Daarnaast maak je tijdens een opleiding ook kennis met de professionele parameters, de Geschreven en Ongeschreven Wetten die als onzichtbare structuur van het vak gelden. Dat dient ook tijdens een opleiding duidelijk te worden gemaakt, op alle mogelijke manieren. Ik zou zelfs willen stellen dat als de werkomgeving complexer is, vrijer lijkt, er een grotere aanspraak op de professionaliteit wordt gedaan. Structuur tijdens de opleiding is dus zeer belangrijk. Het is dan ook uitermate spijtig dat er aan de diverse musicalscholen wordt gedacht dat men de regels van het onderwijs mag schenden.

DE ERVAREN PODIUMKUNSTENAAR GAAT LES GEVEN

Laten wij eens kijken naar Willem Nijholt. Een man van uitzonderlijk kaliber als uitvoerend podiumkunstenaar (mega getalenteerd, goed geschoold, gedisciplineerd en zeer ervaren). Zonder weerga is Willem Nijholt een klasse apart. Als hij les wil gaan geven, is dat een kans die je moet grijpen. Nu spreek ik als directeur van een school. Als student is dat wellicht niet zo. Wat is er aan de hand?

Op het podium zijn er niveau verschillen tussen de uitvoerders. In een symphonie orkest is dat duidelijk. Ook al lopen alle heren in een rokkostuum, er is een zeer duidelijke hixebrarchische structuur. Het gelijkheids principe is er in de beeldvorming, maar niet in de realiteit. Een symphonie orkest is namelijk opgedeeld in instrumentgroepen en secties binnen die groepen. Deze hebben elk een leider. Daarnaast zijn de algemene principes van het samen spelen de alles dominerende factor die door de dirigent wordt bewaakt.

Voor een jonge musicus is het zaak zo goed mogelijk te presteren om de kans te krijgen de groeps- of sectieleider te worden. Tijdens de carriere is deze groeimogelijkheid vaak de druifveer. In een dansgezelschap gelden andere principes, maar ook daar is de groeimogelijkheid belangrijk. Deze lijkt meer op die in musical. Daar zijn er in de basis drie niveaux92s van musical performers: het ensemble (achterste rij), de ondersteunende rollen (middelste rij) en de hoofdrollen (voorste rij). Het is logisch om de carriere zo op te bouwen dat jij deze stadia doorloopt. Zo leer je om te gaan met de hogere eisen en de bijbehorende grotere verantwoordelijkheid. Deze ervaring is van enorm belang.

Niveau verschillen zijn er ook in het onderwijs. Ook al staat de leraar vaak alleen voor de klas, een jonge leraar heeft niet hetzelfde te bieden als een ervaren leraar, laat staan dan een zeer ervaren leraar. Het aantal jaren ervaring in het les geven telt hier sterk mee, ook het onderwijstype en niveau waarop men werkt. Dertig jaar les geven aan een muziekschool geeft een ander resultaat dan vijftien jaar aan een muziekschool gevolgd door 15 jaar aan een conservatorium. Omdat onderwijs een enorm belangrijke rol speelt in de vorming van een student, is het zaak dat de leraar in kwestie een geschoolde en ervaren pedagoog is. Het vak zelf beheersen is de ene helft, les kunnen geven de andere helft.

Voor een leerling en/of student is het essentieel dat hij of zij les neemt bij een leraar die het niveau van ontwikkeling begrijpt waar hij of zij op dat moment staat. Leraren waar je vanaf de Basisschool t/m de Universiteit les kunt nemen zijn er zeer weinig. De meeste leraren specialiseren zich op xe9xe9n bepaald niveau van ontwikkeling. Dat is zeker gebruikelijk in de complexe beroepen in de kunstsector.

De afstand tussen de student en de leraar kan groot zijn, als de leraar zeer ervaren is in de overdracht. Deze leraar heeft oog voor de diverse stadia in de leercurve. Een zeer ervaren podiumkunstenaar die les gaat geven brengt dat niet mee. Die dient dit andere vak (van leraar) nog te leren. Vandaar het veel gehanteerde principe deze in te zetten op het niveau waar hij of zij functioneert. Daar treft hij een jonge professional tegenover zich. Deze brengt een professionele basis mee, die o.a. het taalgebruik beheerst. Dat vereenvoudigt de communicatie aanzienlijk. De begripsvorming is zoveel anders dan bij beginners. Laten wij een professor in de Wiskunde les geven in rekenen aan 5-jarigen? Hier wringt de schoen voor de derde keer.

Als wij kijken naar uitvoerders van het kaliber van Willem Nijholt, dan vraag je hem les te laten geven op het hoogste niveau in het onderwijs. Op Master niveau aan een HBO-opleiding kan iedereen hem plaatsen. Na- & bijscholing voor professionals? Ja, zeker! Wat doet hij dan op MBO-niveau?

Uit de reactie op de afwijzing van de kandidaten aan de Willem Nijholt Academie klinkt door dat men toelatingseisen op HBO niveau hanteert. Is dat rexebel? Het lesprogramma op de website lezende ziet men een HBO programma. Pardon? Waarom wordt het MBO niet gerespecteerd voor wat het is? Puur gezien worden hier mogelijkheden geboden die wel eens heel erg interessant zouden kunnen zijn. Kijk maar eens naar de Dansacademie Lucia Marthas. Daar biedt men een MBO xe9n een HBO opleiding aan. De mogelijkheid tot doorstroom is zo goed geregeld.

Nu heeft men in Hengelo zelfs aangekondigd een vooropleiding te gaan starten om de jongeren binnen xe9xe9n jaar op het gewenste niveau te krijgen. Exe9n jaar hard werken om op het niveau van het B-diploma van de muziekschool te komen? Is men dan toelaatbaar met het A-diploma? Krijgen nu zelfs de muziekscholen concurrentie vanuit het middelbaar onderwijs?

Wie heeft nu het meeste last van de ontstane situatie? De kandidaten? Het ROC van Hengelo? Willem Nijholt? Alle drie?

CONCLUSIE

De kern van het Nederlandse onderwijssysteem is duidelijk: de leerling kan met behulp van zijn of haar talent en gedisciplineerd studeren verder leren voor een steeds hoger diploma. Het diploma VMBO geeft toegang tot het MBO, het diploma MBO geeft toegang tot het HBO, het diploma HBO geeft toegang tot de Universiteit. Tegelijkertijd is uitstroom in het werkveld mogelijk met een diploma, ongeacht of daar MBO, HBO of Universiteit op staat. Op zich een goed systeem.

Als het systeem om wat voor een reden dan ook wordt gefrustreerd, werkt dit niet meer. Dan ontstaat er verwarring wat leidt tot onduidelijkheid. Het is de taak van alle bij het onderwijs betrokkenen om duidelijkheid te bieden. De jongeren van Nederland mogen dat eisen. Met een diploma VMBO is men toelaatbaar tot het MBO. Laat dat duidelijk zijn en blijven. Geef jongeren de kans op keuze met hun diploma MBO na afloop van de studie.

Stanley E. van Wel M.M. x96 directeur

De Broadway Academy is een International School for Musical Theatre. Er is gekozen voor het Engelse onderwijssysteem, waar mee de school gerelateerd is door een samenwerking met Trinity College London en een aankomende strategische alliantie met de Guildford School of Acting. Daardoor leiden de opleidingen tot Engelse universitaire diplomax92s.

Exe9n van de onderwerpen die mij zelf het meest boeien bij multigedisciplineerden, is de balans tussen de verschillende talenten binnen xe9xe9n en dezelfde persoon. Ja, dit is een serieus thema wat niet iedereen zal begrijpen, maar wel op deze weblog thuis hoort.

Dit onderwerp zie je als pedagoog altijd bij een student/leerling in musical. Het meest duidelijke bij de onderlinge balans van de talenten muziek, dans en drama; vaak ook zingen, dansen en toneelspelen genoemd. Die balans is wat wij op een musicalschool als eerste bekijken, natuurlijk.

De onderliggende factoren van de ontwikkeling per persoon vind ik boeiender, oftewel wanneer er is begonnen met lessen in muziek, dans en drama en/of in een wekelijkse repetitie van een koor, dansgroep of toneelvereniging is gestart. Zeker wanneer de musicalvereniging in beeld is gekomen.

Waarom? Wij lezen daar niet alleen interesse in af, maar voor de ervaren leraar is daar ook een inschatting te maken van de leercurve. Die is nodig om te weten in welk stadium van ontwikkeling iemand zich bevindt en om een inschatting te kunnen maken hoe lang het gaat duren voor het volgende stadium zal (kan) worden bereikt.

Zoals ik al schreef, een complex onderwerp deze keer. Eerder bedoeld voor professionelen en ouders.

Een gebied dat zeer vaak wordt vergeten te onderzoeken is de begripsvorming. Dit is het voorportaal van de creativiteit, wat nergens als separaat vak wordt onderricht. Een leuk thema dat tijdens de ELIA Teachers Academy in juli 2007 ter sprake kwam. Zoals daar gesteld onderzoeken leraren de aanwezigheid van creativiteit via het resultaat en redeneren dan terug, maar de oorsprong van die creativiteit niet.

Binnen musical is dit een onderwerp van groot belang. Alleen al vanwege de vraag die de laatste jaren veelvuldig wordt gesteld, namelijk over het te kiezen profiel (de keuze van examenvakken) aan de middelbare school (secundair onderwijs). Mijn antwoord is al jarenlang hetzelfde: wat de talenten van de betreffende leerling verder ontwikkelt. En ja, dat is voor de xe9xe9n dit en voor de ander dat. Uiteindelijk is daar geen standaard voor te bepalen.

Wat ik op toelatingsexamens doe is de creativiteit onderzoeken. Ik kom met vragen die net even "off the road" zijn. Enkele voorbeelden.

1 + 1 = ? De eerste reactie is vaak direct: 2. Dan vraag ik of er ook een ander antwoord mogelijk is. Vaak valt er dan vaak een stilte. 1 + 1 = 3 – 1? Als er dan een vragende blik retour komt hebben wij te maken met een bepaalde balans tussen alpha en beta. Deze is anders dan wanneer er wordt gezegd: 1 + 1 = 3 – 1 = 8 : 4.

De kleuren blauw gemengd met geel wordt groen. Wat is groen minus geel? Als iemand direct blauw zegt is dat een beta antwoord. Een alpha begint een heel verhaal en gaat daarin soms te ver om te verdoezelen dat men geen antwoord heeft. Ook een alpha talent, bye-the-way: blijven praten, whatever happens.

Mijn hamvraag is een vaste opdracht geworden die op onze website bij de toelatingseisen voor Drama staat beschreven: het alfabet opzeggen van a t/m z en terug. Meestal gaat a t/m z goed, een enkele oneffenheid daargelaten. Terug is een apart verhaal. Als dat niet is geoefend, lukt het zelden iemand dit in xe9xe9n keer goed te doen. Natuurlijk was er een uitzondering. Opvallend was het antwoord op haar vraag hoe zij dat deed. Dit houd ik voor mij, maar zeer duidelijk een alpha met, naar tijdens het schooljaar ook bleek, een groot creatief inzicht.

Afsluitend wil ik bij dit onderwerp en mijn beschrijving hiervan niet eindigen met een conclusie anders dan dat wij allemaal uniek zijn en dat wij daardoor ook allemaal een unieke route en ontwikkeling volgen voordat wij bij de professionele opleiding aankomen. Het is dan ook aan het lesprogramma en de lesgevers om iedereen verder te helpen ontwikkelen op weg naar die balans die voor ons allen is weggelegd.

To be continued.

Stanley E. van Wel M.M. – directeur

Deze weblog is gestart om vragen te beantwoorden over thema’s die verband houden met de musicalstudie aan onze school. Zo gaan wij uitvoeriger in op de details van deze studie. Dit vergroot de beeldvorming voor de kandidaat student/leerling en zijn of haar ouders. Iedereen kan een vraag per e-mail insturen, die wij hier zullen beantwoorden. Een e-mail is een brief, dus a.u.b. wel voorzien van de NAW-gegevens.

Stanley E. van Wel M.M. – directeur

Een veel voorkomende vraag is of men les kan komen nemen aan onze vooropleiding. Vooral jongeren die, populair gezegd, in de middelbare school leeftijd zijn vragen bij regelmaat hoe dat er bij ons aan toe gaat.

Laat ik duidelijk zijn: als jij de ambitie hebt om musical als beroep uit te gaan oefenen is het verstandig om een aantal jaren voor dat jij een toelatingsexamen gaat afleggen aan een professionele opleiding over te stappen op een specialistische vooropleiding. De omschakeling is allereerst die van liefhebber (amateur) naar aankomende student. Ineens wordt al die energie gebundeld, oftewel focus verlangd om vooral verder te ontwikkelen. Ten tweede zijn er nog steeds gemiddeld 1.000 liefhebbers die zich elk jaar melden voor de toelatingsexamens, terwijl er naast de Broadway Academy slechts 80 studieplaatsen zijn voor het 1e jaar! Onze school biedt nu 32 studieplaatsen in het 1e jaar aan, dus zijn er 112 in totaal. Het is dus belangrijk boven de middelmaat uit te steken om toegang te krijgen tot een musicalopleiding.

Die specialistische vooropleiding wordt aan de meeste opleidingsinstituten zelf gegeven. De vele muziekscholen, dansscholen, jeugdtheaterscholen en musicalscholen in Nederland en Belgixeb tonen hier vaak niet de juiste aanpak in. Men is namelijk gespecialiseerd in het les geven in de beoefening van de amateurkunst. De conservatoria, dansacadamies, toneel/theaterscholen en professionele musicalscholen zijn dus wel verplicht deze lessen aan te bieden.

Voor de jongeren in de leeftijden vanaf 13 jaar is die overstap groot. Daar ben ik eerlijk in. Als de wens echter heel sterk is, dan adviseren wij de ouders om deze overstap wel te maken want er is tijd nodig. Tijd om de techniek te verbeteren, de juiste attitude te ontwikkelen, het talent verder te ontwikkelen om t.z.t. aan de eisen van het toelatingsexamen voor het 1e jaar te voldoen, enz. En ja, als jij dit wilt dan ben jij elke dag bezig met musical. Naast de lessen aan de middelbare school (secundair onderwijs) betekent dit dat jij moet leren omgaan met jouw tijd, want de dag heeft nog steeds maar 24 uur en er zijn nog steeds maar 7 dagen in de week.

Als jij dit leest denk jij waarschijnlijk dat wij serieus zijn en dat klopt. Wij zijn hier net zoals de andere opleidingsintituten, omdat wij de verantwoordelijkheid nemen om jou te helpen jouw talenten verder te ontwikkelen. Wij gaan er trouwens van uit dat jij ook serieus bent. Het gaat om jouw kans om een opleiding te gaan volgen, jouw beroep, dus jouw toekomst en carriere. Dat is ook de reden waarom jij aan xe9xe9n school tegelijk les kunt nemen.

Oops……..!

De vraag die regelmatig opkomt is of men naast les bij ons, ook les mag aanhouden aan een andere school. Vaak is dit de school waar men al een aantal jaren les heeft genomen. Het antwoord is altijd dezelfde: nee. De reden is dat de overgang van de amateur status naar de aankomende student status dan niet goed verloopt. Dat gaat zelfs heel ver, omdat er veranderingen zijn. Deze tussenfase van amateur naar student is complex. Ik heb al geschreven dat er tijd nodig is en dat is hoofdzakelijk voor het wennen aan de andere (lees: nieuwe) situatie. Om een vooropleiding te gaan volgen is dus een bewuste keuze nodig. Gelukkig moet iedereen die maken, waardoor jij altijd met andere gemotiveerde leerlingen in de klas zit.

Stanley E. van Wel M.M. – directeur

Een veel voorkomende vraag is of men les kan komen nemen aan onze vooropleiding. Vooral jongeren die, populair gezegd, in de middelbare school leeftijd zijn vragen bij regelmaat hoe dat er bij ons aan toe gaat.

Laat ik duidelijk zijn: als jij de ambitie hebt om musical als beroep uit te gaan oefenen is het verstandig om een aantal jaren voor dat jij een toelatingsexamen gaat afleggen aan een professionele opleiding over te stappen op een specialistische vooropleiding. De omschakeling is allereerst die van liefhebber (amateur) naar aankomende student. Ineens wordt al die energie gebundeld, oftewel focus verlangd om vooral verder te ontwikkelen. Ten tweede zijn er nog steeds gemiddeld 1.000 liefhebbers die zich elk jaar melden voor de toelatingsexamens, terwijl er naast de Broadway Academy slechts 80 studieplaatsen zijn voor het 1e jaar! Onze school biedt nu 32 studieplaatsen in het 1e jaar aan, dus zijn er 112 in totaal. Het is dus belangrijk boven de middelmaat uit te steken om toegang te krijgen tot een musicalopleiding.

Die specialistische vooropleiding wordt aan de meeste opleidingsinstituten zelf gegeven. De vele muziekscholen, dansscholen, jeugdtheaterscholen en musicalscholen in Nederland en België tonen hier vaak niet de juiste aanpak in. Men is namelijk gespecialiseerd in het les geven in de beoefening van de amateurkunst. De conservatoria, dansacadamies, toneel/theaterscholen en professionele musicalscholen zijn dus wel verplicht deze lessen aan te bieden.

Voor de jongeren in de leeftijden vanaf 13 jaar is die overstap groot. Daar ben ik eerlijk in. Als de wens echter heel sterk is, dan adviseren wij de ouders om deze overstap wel te maken want er is tijd nodig. Tijd om de techniek te verbeteren, de juiste attitude te ontwikkelen, het talent verder te ontwikkelen om t.z.t. aan de eisen van het toelatingsexamen voor het 1e jaar te voldoen, enz. En ja, als jij dit wilt dan ben jij elke dag bezig met musical. Naast de lessen aan de middelbare school (secundair onderwijs) betekent dit dat jij moet leren omgaan met jouw tijd, want de dag heeft nog steeds maar 24 uur en er zijn nog steeds maar 7 dagen in de week.

Als jij dit leest denk jij waarschijnlijk dat wij serieus zijn en dat klopt. Wij zijn hier net zoals de andere opleidingsintituten, omdat wij de verantwoordelijkheid nemen om jou te helpen jouw talenten verder te ontwikkelen. Wij gaan er trouwens van uit dat jij ook serieus bent. Het gaat om jouw kans om een opleiding te gaan volgen, jouw beroep, dus jouw toekomst en carriere. Dat is ook de reden waarom jij aan één school tegelijk les kunt nemen.

Oops……..!

De vraag die regelmatig opkomt is of men naast les bij ons, ook les mag aanhouden aan een andere school. Vaak is dit de school waar men al een aantal jaren les heeft genomen. Het antwoord is altijd dezelfde: nee. De reden is dat de overgang van de amateur status naar de aankomende student status dan niet goed verloopt. Dat gaat zelfs heel ver, omdat er veranderingen zijn. Deze tussenfase van amateur naar student is complex. Ik heb al geschreven dat er tijd nodig is en dat is hoofdzakelijk voor het wennen aan de andere (lees: nieuwe) situatie. Om een vooropleiding te gaan volgen is dus een bewuste keuze nodig. Gelukkig moet iedereen die maken, waardoor jij altijd met andere gemotiveerde leerlingen in de klas zit.

Stanley E. van Wel M.M. – directeur

Elk jaar opnieuw worden voor musical gepassioneerde jongeren als kandidaat leerling getest. Een drempel die niet iedereen wil nemen, maar die erg belangrijk is: presteren op een door anderen aangegeven tijd is nu eenmaal een onderdeel van het werken op het podium en ja, dat is te leren. O.a. daarvoor kom je les nemen.

De school zoals wij die zien kent elk jaar een toelatingsexamen, dus ook voor de leerlingen die al xe9xe9n of meerdere jaren bij ons les nemen. Dat laatste vinden zij minder vreemd, want wij leggen dit uit.

Auditeren is een onderdeel van het musicalvak en dient zoveel mogelijk te worden getraind. Laatst heb ik dit de ouders van een leerling toegelicht. Toen vergeleek ik dat met communiceren, ook iets wat valt te leren. Auditeren is namelijk meer dan solliciteren: laten weten dat jij er bent en dat jij wilt werken. Hier zit voor de freelancer namelijk een extra dimensie aan: contact zoeken wat het relatienetwerk vergroot en daardoor ook indirect tot werk kan leiden. Een nadenkertje natuurlijk, want dit lijkt op de eerste reden.

Aan de andere kant is het van wezenlijk belang dat de professional de conditie scherp houdt. Dat kan het beste met een reden, waardoor er een uitdaging is. Een auditie brengt dat met zich mee.

Het toelatingsexamen zien wij dus als een onderdeel van de training die t.z.t. de auditietraining is. Spannend? Ja. Zenuwachtig is iedereen, dat hoort er bij. Het belangrijkste is echter dat de kandidaat zichzelf in die omgeving durft te brengen. Niets moet, maar moed is nodig. Voor ons die weten wat dit met je doet, al was het maar omdat wij dat zelf hebben meegemaakt, is dit een eerste inschatting van de kandidaat. Durf jij dit, dan kijken en luisteren wij met aandacht. Durf jij dit niet, dan ben jij er (nog) niet aan toe.

Voor ons is het elk jaar weer afwachten hoe er door de kandidaat studenten/leerlingen wordt gepresteerd en wat er wordt gepresenteerd. Afgelopen week was het prima voor ons. Talenten gespot die hard willen werken en er een stevige reis voor over hebben stemmen ons altijd vrolijk. Als het niveau van dien aard is dat wij hier op verder kunnen bouwen, dan komt die glimlach vanzelf op onze gezichten. Wij zijn dan ook erg blij met de resultaten.

Stanley E. van Wel M.M. – directeur